Đọc “Red Star Over The Pacific” – Đào Trường Phúc

Đọc “Red Star Over The Pacific” – Đào Trường Phúc

* Tựa đề sách: Red Star over the Pacific: China’s Rise and the Challenge to U.S. Maritime Strategy
* Tác giả: Toshi Yoshihara & James R. Holmes
* Thể loại: Biên khảo (Anh ngữ) – 304 trang
* Nhà xuất bản: Naval Institute Press
* Giá bán $17.32 * Mua sách trên trang mạng Amazon.com

“Red Star over the Pacific: China’s Rise and the Challenge to U.S. Maritime Strategy” (Sao Đỏ trên Thái Bình Dương: Sự trỗi dậy của Trung Cộng và thách thức đối với Chiến Lược Hải Dương của Hoa Kỳ) là môt cuốn sách biên khảo chính trị – quân sự rất đáng đọc.

red-star-over-the-pacific

Sách gồm 9 Chương: • 1: Hai “Chĩa Ba” của Mahan. • 2: Trung Cộng tiếp cận kế sách của các chiến lược gia. • 3: Nước Đức là bài học sức mạnh biển cho Trung Cộng. • 4: Chiến thuật hải dương với đặc tính Trung Hoa. • 5: Sự hỗ tương trong chiến lược trang bị hỏa tiễn và phòng chống hỏa tiễn trên biển • 6: Trung Cộng phòng thủ bằng tàu ngầm hạt nhân. • 7: Sức mạnh mềm trên biển. • 8: Chiến lược hải dương của Hoa Kỳ tại Á Châu. • 9 Ai là người nắm giữ “Chĩa Ba”?

• 1: Hai “Chĩa Ba” của Mahan: Đô Đốc Hải Quân Alfred Thayer Mahan (1840-1914), với các học thuyết – thể hiện rõ nhất qua tác phẩm “The Influence of Sea Power upon History” – đã đưa Hoa Kỳ trở thành cường quốc hải dương số một thế giới. Ông vạch ra các điều kiện thiết yếu để trở thành một cường quốc trên biển: 1- Phải có Hải Quân mạnh, căn cứ Hải Quân và các tuyến giao thông trên biển không bị nước khác kiểm soát; 2- Phải có đội thương thuyền mạnh cùng các hải cảng và tuyến hàng hải, phải có buôn bán với nước ngoài. “Chĩa Ba” (trident) thứ nhất là 3 yếu tố căn bản tạo nên sức mạnh của một quốc gia – thương mại, chính trị, quân sự. “Chĩa Ba” thứ hai là thương mại, Hải Quân, mở rộng vị trí địa dư.

• 2: Trung Cộng tiếp cận kế sách của các chiến lược gia: Từ khi Đặng Tiểu Bình chủ trương “mở cửa”, các học giả Hoa Lục đã khai thác học thuyết biển của Mahan với 2 danh từ “Zhihaiquan” (制海权 Chế hải quyền) và “Zhijiaotongquan” (制交通权 Chế giao thông quyền). Lực lượng Hải Quân Trung Cộng sẽ tập trung “bảo vệ các vùng biển rộng” thay vì chỉ “phòng vệ vùng biển ven bờ”.

• 3: Nước Đức là bài học sức mạnh biển cho Trung Cộng: Khác với Hoa Kỳ có thể ung dung tiến ra Đại Tây Dương và Thái Bình Dương mà không có nước nào ngáng trở, nước Đức muốn ra Đại Tây Dương thì bị chặn bởi nước Anh (một cường quốc hải dương). Trường hợp của Hoa Lục cũng tương tự: muốn ra được Thái Bình Dương, Trung Cộng phải xuyên qua 2 chuỗi đảo. “Chuỗi đảo thứ nhất” gồm Nam Dương, Phi Luật Tân, Đài Loan, và Nhật Bản. “Chuỗi đảo thứ hai” gồm những hòn đảo xa hơn, bao gồm quần đảo Marianas, Carolines và Guam của Mỹ. Do đó, Trung Cộng phải lấy Đức (Quốc Xã) để làm gương trong các chiến lược trên biển.

• 4: Chiến thuật hải dương với đặc tính Trung Hoa: Như Mao Trạch Đông đã áp dụng các chiến thuật của Tôn Tử: “dĩ nhược chế cường”, “dĩ dật đãi lao”, Trung Cộng tiếp tục khai thác những thủ đoạn như: kéo dài cuộc chiến làm đối thủ mệt mỏi, tấn công bất ngờ khi đối thủ không đề phòng, gây chia rẽ giữa các quốc gia đồng minh hay giữa người dân và chính quyền. Một điểm nổi bật cho thấy “màu sắc Trung Hoa” là lập các căn cứ quân sự tại vùng duyên hải bên cạnh khu dân cư đông đúc, nếu đối phương tấn công vào những căn cứ này sẽ phải giết hại thường dân, tạo ra cái cớ để Bắc Kinh có thể hô hoán là kẻ thù khát máu tàn sát người vô tội, v.v…

• 5: Sự hỗ tương trong chiến lược trang bị hỏa tiễn và phòng chống hỏa tiễn trên biển: Trung Cộng phải trang bị hỏa tiễn để đối phó với hệ thống phòng thủ hỏa tiễn đạn đạo Aegis (ABMD – Aegis Ballistic Missile Defense System) của Hoa Kỳ. Dù không thể bắn chìm tàu chiến Mỹ, nhưng đủ để xài hết số lượng phi đạn dự trữ trên tàu. Khi tàu Mỹ chưa kịp nhận được tiếp tế thì quân Trung Cộng sẽ tấn công.

• 6: Trung Cộng phòng thủ bằng tàu ngầm hạt nhân: Trung Cộng bắt đầu xây dựng tàu ngầm có trang bị hỏa tiễn đạn đạo hạt nhân (SSBN) từ những năm 1950 dựa theo mẫu tàu ngầm của Liên Xô. Hiện nay, Trung Cộng đang gia tăng việc hiện đại hóa các tàu ngầm và thiết lập căn cứ tại đảo Hải Nam với loại “hình hạt tiềm đĩnh 094” (Jin-class ballistic submarine). Nhưng trở ngại lớn nhất của các tàu ngầm này là sẽ bị lực lượng Hải Quân của Mỹ và đồng minh phát hiện dễ dàng khi chúng tiến vào Thái Bình Dương vì không thoát ra khỏi “chuỗi đảo thứ nhất”.

• 7: Sức mạnh mềm trên biển: Trung Cộng vận dụng lịch sử để biện hộ qua việc Đô Đốc Trịnh Hòa (một thái giám thời nhà Minh) đã thực hiện 7 chuyến hải hành tới 30 nước Đông Nam Á, Trung Đông và Phi Châu. Viện lý do rằng, khác với các chuyến hải hành của người phương Tây đã dẫn đến chiến tranh và chế độ thực dân, thì Trịnh Hòa chỉ đem lại văn minh và ổn định; do đó, sự trỗi dậy trên biển của Trung Hoa ngày nay cũng chỉ nhằm nhắm tới việc thiết lập một “thế giới hài hòa”. Tuy nhiên, luận điệu này không thuyết phục được các nước khác – đặc biệt là Ấn Độ – vẫn cho rằng Trung Cộng đang tìm cách dựng lại vương quyền của một nước bá chủ thống trị các chư hầu.

• 8: Chiến lược hải dương của Hoa Kỳ tại Á Châu: Vì lực lượng Hải Quân của Trung Cộng vẫn chưa đạt đến mức độ đe dọa, Hoa Kỳ nên thận trọng không để tạo ra những căng thẳng trên biển, tạo cớ cho Bắc Kinh leo thang vũ trang. [Tác giả đã đề ra chính sách “Roi Nhỏ” (Small-Stick Diplomacy) để chọc thủng ý đồ của Bắc Kinh với 5 biện pháp: Xử dụng tàu chiến không quá lớn để tránh bị coi là khiêu khích nhưng là tàu rất hiện đại và linh hoạt / Xử dụng lực lượng phòng vệ biển (Coast Guard) thay vì Hải Quân hay Thủy Quân Lục Chiến / Xử dụng truyền thông để đưa loan tin khắp thế giới / Đối phó nhanh chóng với các luận điệu tuyên truyền của Trung Cộng / Phô diễn “roi to” đằng sau “roi nhỏ”].

• 9: Ai là người nắm giữ “Chĩa Ba”?: Hải Quân Trung Cộng chưa thể ngang bằng với Hải Quân Hoa Kỳ về mọi mặt, nhất là chưa từng thực sự tham gia chiến tranh. Tuy nhiên, với nhu cầu bức thiết phải “vươn ra biển lớn” để trở thành một cường quốc thực sự, Trung Cộng sẽ kiên quyết tăng cường sức mạnh trên biển. Hoa Kỳ sẽ không thể giữ được vị trí hiện nay nếu như không thể hoạt động tự do trên vùng biển Thái Bình Dương.

* Tiểu sử 2 tác giả: Tiến sĩ Toshi Yoshihara và Tiến sĩ James Holmes cùng là giáo sư tại Học Viện Chiến Tranh Hải Quân Hoa Kỳ (The Strategy and Policy Department at the U.S. Naval War College). Các sách đã xuất bản: Chinese Naval Strategy in the Twenty-first Century: The Turn to Mahan (2008); Asia Looks Seaward: Power and Maritime Strategy (2008); Indian Naval Strategy in the Twenty-first Century (2009); Strategy in the Second Nuclear Age: Power, Ambition, and the Ultimate Weapon (2012).

* Người giới thiệu: Đào Trường Phúc. (Bài đã đăng trên tập san Tin Sách số 14, tháng 7 & 8 năm 2015)

Share this post